Powiat moniecki

Miasta w powiecie

Rejony chronione

  • Obszar Chronionego Krajobrazu Dolina Biebrzy II

    Obszary chronionego krajobrazu

    Obszar obejmuje niewielki fragment Doliny Biebrzy położony między Goniądzem, drogą Goniądz - Dąbrowa Białostocka, granicą dawnego województwa łomżyńskiego i korytem rzeki Biebrzy, będącym jednocześnie granicą Biebrzańskiego Parku Narodowego. Krajobraz tego obszaru jest charakterystyczny dla doliny Biebrzy, z podmokłymi łąkami i bagienami. Głównym celem obszaru jest pełnienie roli strefy ochronnej dla parku narodowego.

  • Wielki Las III

    Rezerwaty przyrody

    Fragment Puszczy Knyszyńskiej z licznymi zbiorowiskami leśnymi o charakterze borealnym.

  • Szelągówka

    Rezerwaty przyrody

    bór sosnowy o charakterze naturalnym na obszarze wydmowym

  • Biebrzański Park Narodowy

    Parki narodowe

    Park narodowy utworzono w celu ochrony unikatowych w skali europejskiej terenów bagiennych położonych w Pradolinie Biebrzy, z wieloma rzadkimi gatunkami roślin i zwierząt oraz o wyjątkowych walorach widokowych. W porównaniu z istniejącym wcześniej na tym terenie parkiem krajobrazowym Biebrzański Park Narodowy jest większy o obszary bagien i torfowisk położonych w dolinie rzeki w woj. suwalskim i białostockim. Biebrza - główna oś hydrograficzna parku - ma charakter typowej rzeki nizinnej, z licznymi starorzeczami i zakolami, które tworzą pętle łączące się niemal ze sobą. Specyficzne warunki hydrograficzne doliny spowodowały powstanie na dużych powierzchniach Kotliny Biebrzańskiej rozległych bagien i torfowisk o pierwotnym charakterze. Występujące na terenie Parku siedliska można podzielić na: wodne, otwartych bagien (nie zarośnięte krzewami i drzewami), zaroślowe, pobagienne oraz leśne. W dolnym basenie rzeki znajduje się jeden z największych kompleksów olsów. W dolinie Biebrzy wyróżniono 43 zespoły roślinne. Występują gatunki będące reliktami glacjalnymi, jak również gatunki borealne, związane z chłodnym klimatem północnym. Do najciekawszych roślin tego terenu należą: brzoza niska, wierzba lapońska, skalnica torfowiskowa, turzyca strunowa, gnidosz królewski, wielosił błękitny, wełnianka delikatna oraz mało spotykane gatunki mszaków.Specyficzne, naturalne warunki siedliskowe sprawiły, że zachowała się tu ginąca gdzie indziej fauna, związana z naturalnymi ekosystemami wodnymi i bagiennymi, Na bagnach dobre warunki życia znajdują łosie, bobry, wilki, piżmaki, tchórze, lisy, a przede wszystkim ptaki, dla których bagna są miejscem lęgowisk oraz ważnym ogniwem w wędrówkach z Europy Środkowej i Północnej do Afryki i Azji. Spośród 235 gatunków występujących tu ptaków, do najważniejszych można zaliczyć: bielika, orła włochatego, orlika krzykliwego i grubodziobego, bekasika, mewę małą, biegusa zmiennego, bataliona, dubelta, cietrzewia rycyka, żurawia, łabędzia niemegoi krzykliwego, błotniaka zbożowego i wiele innych. W granicach Biebrzańskiego Parku Narodowego znajduje się jeden z największych rezerwatów w Polsce - Czerwone Bagno, chroniący naturalne zespoły roślinności leśnej, bagiennej i torfowiskowej, ostoje łosia oraz stanowiska lęgowe wielu ptaków drapieżnych i wodno-błotnych.

  • Kulikówka

    Rezerwaty przyrody

    Fragmenty łęgów w Puszczy Knyszyńskiej ze stanowiskami pióropusznika strusiego (Matteucia struthiopteris).

  • Karczmisko

    Rezerwaty przyrody

    sosnowo-świerkowy bór mieszany charakterystyczny dla Puszczy Knyszyńskiej

  • Krzemianka

    Rezerwaty przyrody

    Fragment Puszczy Knyszyńskiej - naturalna bogata szata roślinna; obszar źródliskowy.

  • Obszar Chronionego Krajobrazu Pojezierze Rajgrodzkie

    Obszary chronionego krajobrazu

    Obszar położony jest w południowej części Pojezierza Ełckiego i graniczy z Kotliną Biebrzańską. Obejmuje granicami Jezioro Rajgrodzkie, które zajmuje jego północną część, kompleksy leśne w części południowej oraz stawy i bagna. Jezioro Rajgrodzkie jest dużym jeziorem rynnowym, o pow.1514 ha i głębokości 52,0m, składającym się z 4 rynien rozchodzących się promieniście od głównego akwenu. Brzegi jeziora są przeważnie wysokie i zalesione. Kompleksy leśne w południowej części obszaru są to głównie bory sosnowe ze świerkiem o olszą. W ich obrębie znajduje się rezerwat ptasi - Czapliniec Bełda - który jest miejscem gnieżdżenia się czapli siwej.

  • Ławski Las II

    Rezerwaty przyrody

    Zbiorowisko olsu i łęgu jesionowo-olszowego.

  • Czapliniec Bełda

    Rezerwaty przyrody

    Miejsce gnieżdżenia się czapli siwej (Ardea cinerea); bór sosnowy ze świerkiem (Picea abies) i olszą (Alnus sp.)

  • Ławski Las I

    Rezerwaty przyrody

    Zbiorowisko cennych przyrodniczo olsów i łegów jesionowo-olszowych.

  • Jesionowe Góry

    Rezerwaty przyrody

    Fragment Puszczy Knyszyńskiej - cenne zbiorowisko roślinne zachowane w stanie naturalnym.

  • Bagno Wizna I

    Rezerwaty przyrody

    Torfowisko niskie w Kotlinie Biebrzańskiej z miodokwiatem krzyżowym (Herminium monorhis).

  • Narwiański Park Narodowy

    Parki narodowe

    Narwiański Park Narodowy powstał na bazie istniejącego wcześniej parku krajobrazowego i objął ochroną bagienną dolinę Narwi, od Suraża do Rzędzian.Podstawowym walorem przyrodniczym Parku jest bagienna dolina Narwi wraz z unikatowym systemem rozlewisk rzecznych o naturalnym charakterze siedlisk i krajobrazu. Ze względu na specyfikę ekosystemu, wynikającą z mocno rozwiniętej sieci rzecznej, dolina Narwi nazywana jest Polską Amazonią i jest osobliwością przyrodniczą na skalę europejską. Dolina Narwi w granicach Parku ma przebieg południkowy, wije się zakolami i przecina wzniesienia moreny czołowej tworząc odcinki przełomowe. Pomiędzy przełomami dolina rozszerza się tworząc rozległe, mocno zabagnione baseny. Rzeka tworzy tutaj bogatą sieć koryt zajmujących na niektórych odcinkach całą szerokość doliny. Zatorfione podłoże oraz powolny nurt rzeki uwarunkowany małym spadkiem terenu spowodowały piętrzenie wód, nadając dolinie charakter środowiska wodno-bagiennego. Swoisty układ stosunków hydrologicznych spowodował wytworzenie się specyficznej szaty roślinnej. Wśród wyróżnionych na terenie Parku 46 zespołów, najliczniej reprezentowana jest roślinność wodna i szuwarowa (33 zespoły).Występuje tutaj 13 gatunków roślin bagiennych, podlegających ochronie prawnej. Są to kosaciec syberyjski, grążel żółty, lilia wodna, storczyk krwisty i szerokolistny, wielosił błękitny, goździk pyszny, widłak jałowcowaty, goździsty i spłaszczony, podkolan biały, arnika górska, pomocnik baldaszkowaty. Ważnym elementem roślinności bagiennej są również licznie występujące w dolinie rośliny lecznicze. Wielkim walorem Narwiańskiego Parku Narodowego jest ornitofauna. Naliczono w granicach Parku 154 gatunki ptaków lęgowych. W dolinie gnieżdżą się ptaki typowe dla terenów podmokłych, których bytowanie, w związku z regulacją większości europejskich rzek, jest mocno zagrożone. Występują tu takie gatunki jak Świstun, rożeniec, dubelt, batalion, zielonka, wodniczka. Dużą liczebność wykazują ptaki rzadko spotykane w innych regionach kraju jak: rokitniczka, brzęczka, rybitwa czarna, wodnik, kropiatka, błotniak stawowy, zielonka, podróżniczek, bąk. Dolina Narwi jest również ważnym miejscem odpoczynku i żerowania ptaków przelotnych, zwłaszcza w okresie przelotów wiosennych.Na terenie Parku występują 34 gatunki ssaków, z których dwa - wydra i bóbr, są gatunkami zagrożonymi, ujętymi w Polskiej Czerwonej Księdze Zwierząt. Bóbr, który pojawił się nad Narwią pod koniec lat 70-tych, obecnie występuje w liczbie około 260 osobników. Spośród dużych ssaków na uwagę zasługuje łoś, występujący w liczbie kilkunastu osobników.

  • Park Krajobrazowy Puszczy Knyszyńskiej

    Parki krajobrazowe

    Jest to jeden z największych w Polsce parków krajobrazowych. Obejmuje swoimi granicami przeważającą część Puszczy Knyszyńskiej - jednego z najlepiej zachowanych kompleksów leśnych.Celem powołania parku była ochrona naturalnych zespołów leśnych, leśnych dolin rzecznych, licznych źródlisk oraz różnych form geomorfologicznych (moreny czołowe, zagłębienia wytopiskowe) charakterystycznych dla polodowcowego krajobrazu tego terenu. Puszcza Knyszyńska położona jest na Podlasiu i zajmuje część Wysoczyzny Białostockiej. Rzeźba terenu parku ukształtowała się w okresie zlodowacenia środkowopolskiego, w stadium mławskim. Przez jej teren przebiega wał wzniesień moreny czołowej, o znacznych, dochodzących do 80 m różnic poziomów. Puszcza leży w dorzeczu rzeki Narwi, a przez jej środek płynie rzeka Supraśl, z głównym dopływem Sokołdą oraz mniejszymi, m in. Słoją i Płoską. Lasy zajmują 80% powierzchni parku. Mają one charakter wybitnie borealny, zbliżony do południopwej tajgi. Dominują drzewostany sosnowe i sosnowo - świerkowe, miejscami ponad stuletnie. Zbiorowiska zachowały w dużym stopniu charakter naturalny. W północnej i południowej części Puszczy występują grądy, wzdłuż dolin rzek i strumieni rosną łęgi jesionowo-olszowe i olsy. Można tu spotkać również rzadkie zbiorowiska boru bagiennego oraz zespoły trzcinnikowo-świerkowego boru mieszanego i miodownikowo-grabowego lasu mieszanego. Wśród roślinności nieleśnej cenne są śródleśne zbiorowiska turzycowe o wysokim stopniu naturalności. We florze parku występuje wiele roślin chronionych, m.in.: brzoza niska, chamedafne północna, wawrzynek wilczełyko, pełnik europejski i pióropusznik strusi.Zwarte kompleksy leśne są doskonałym miejscem życia dla jeleni, łosi, saren, borsuków, bobrów i jenotów. Na szczególne podkreślenie zasługuje występowanie rysia, wilka i żubra. Żyje tutaj wiele gatunków ptaków drapieżnych i łownych, a na terenach bagiennych, łąkowych i w dolinach rzek można spotkać prawie wszystkie gatunki ptactwa wodnego i błotnego. Zyją tutaj takie gatunki jak: bocian czarny, orlik krzykliwy, dzięcioł trójpalczasty, myszołów, sokół, kania ruda i czarna, głuszec, cietrzew, jarząbek, batalion i inne. Na puszczańskich łąkach i polanach spotkać można wiele gatunków owadów, m in. motyla pazia królowej oraz chrząszcza rohatyńca.