Powiat białostocki

Miasta w powiecie

Rejony chronione

  • Narwiański Park Narodowy

    Parki narodowe

    Narwiański Park Narodowy powstał na bazie istniejącego wcześniej parku krajobrazowego i objął ochroną bagienną dolinę Narwi, od Suraża do Rzędzian.Podstawowym walorem przyrodniczym Parku jest bagienna dolina Narwi wraz z unikatowym systemem rozlewisk rzecznych o naturalnym charakterze siedlisk i krajobrazu. Ze względu na specyfikę ekosystemu, wynikającą z mocno rozwiniętej sieci rzecznej, dolina Narwi nazywana jest Polską Amazonią i jest osobliwością przyrodniczą na skalę europejską. Dolina Narwi w granicach Parku ma przebieg południkowy, wije się zakolami i przecina wzniesienia moreny czołowej tworząc odcinki przełomowe. Pomiędzy przełomami dolina rozszerza się tworząc rozległe, mocno zabagnione baseny. Rzeka tworzy tutaj bogatą sieć koryt zajmujących na niektórych odcinkach całą szerokość doliny. Zatorfione podłoże oraz powolny nurt rzeki uwarunkowany małym spadkiem terenu spowodowały piętrzenie wód, nadając dolinie charakter środowiska wodno-bagiennego. Swoisty układ stosunków hydrologicznych spowodował wytworzenie się specyficznej szaty roślinnej. Wśród wyróżnionych na terenie Parku 46 zespołów, najliczniej reprezentowana jest roślinność wodna i szuwarowa (33 zespoły).Występuje tutaj 13 gatunków roślin bagiennych, podlegających ochronie prawnej. Są to kosaciec syberyjski, grążel żółty, lilia wodna, storczyk krwisty i szerokolistny, wielosił błękitny, goździk pyszny, widłak jałowcowaty, goździsty i spłaszczony, podkolan biały, arnika górska, pomocnik baldaszkowaty. Ważnym elementem roślinności bagiennej są również licznie występujące w dolinie rośliny lecznicze. Wielkim walorem Narwiańskiego Parku Narodowego jest ornitofauna. Naliczono w granicach Parku 154 gatunki ptaków lęgowych. W dolinie gnieżdżą się ptaki typowe dla terenów podmokłych, których bytowanie, w związku z regulacją większości europejskich rzek, jest mocno zagrożone. Występują tu takie gatunki jak Świstun, rożeniec, dubelt, batalion, zielonka, wodniczka. Dużą liczebność wykazują ptaki rzadko spotykane w innych regionach kraju jak: rokitniczka, brzęczka, rybitwa czarna, wodnik, kropiatka, błotniak stawowy, zielonka, podróżniczek, bąk. Dolina Narwi jest również ważnym miejscem odpoczynku i żerowania ptaków przelotnych, zwłaszcza w okresie przelotów wiosennych.Na terenie Parku występują 34 gatunki ssaków, z których dwa - wydra i bóbr, są gatunkami zagrożonymi, ujętymi w Polskiej Czerwonej Księdze Zwierząt. Bóbr, który pojawił się nad Narwią pod koniec lat 70-tych, obecnie występuje w liczbie około 260 osobników. Spośród dużych ssaków na uwagę zasługuje łoś, występujący w liczbie kilkunastu osobników.

  • Las Zwierzyniecki

    Rezerwaty przyrody

    Drzewostan o charakterze grądu wilgotnego.

  • Kulikówka

    Rezerwaty przyrody

    Fragmenty łęgów w Puszczy Knyszyńskiej ze stanowiskami pióropusznika strusiego (Matteucia struthiopteris).

  • Szelągówka

    Rezerwaty przyrody

    bór sosnowy o charakterze naturalnym na obszarze wydmowym

  • Bagno Wizna I

    Rezerwaty przyrody

    Torfowisko niskie w Kotlinie Biebrzańskiej z miodokwiatem krzyżowym (Herminium monorhis).

  • Krzemianka

    Rezerwaty przyrody

    Fragment Puszczy Knyszyńskiej - naturalna bogata szata roślinna; obszar źródliskowy.

  • Koryciny

    Rezerwaty przyrody

    Starodrzew dębowy w ciepłolubnym grądzie.

  • Karczmisko

    Rezerwaty przyrody

    sosnowo-świerkowy bór mieszany charakterystyczny dla Puszczy Knyszyńskiej

  • Grabówka

    Rezerwaty przyrody

    Wielogatunkowy las liściasty o wysokim stopniu naturalności.

  • Wielki Las III

    Rezerwaty przyrody

    Fragment Puszczy Knyszyńskiej z licznymi zbiorowiskami leśnymi o charakterze borealnym.

  • Las Cieliczański

    Rezerwaty przyrody

    Fragment Puszczy Knyszyńskiej z cennymi zbiorowiskami leśnymi takimi np. jak grąd z wiązem górskim (Ulmus scabra) bory mieszane i olsy.

  • Jałówka

    Rezerwaty przyrody

    Fragment Puszczy Knyszyńskiej z charakterystycznymi układami geologicznymi bogactwo zbiorowisk roślinnych.

  • Wielki Dział

    Rezerwaty przyrody

    Największy w dolinie Narwi kompleks lasów łęgowych wraz z pomnikowymi drzewami.

  • Krzemienne Góry

    Rezerwaty przyrody

    Typowe dla Puszczy Knyszyńskiej zbiorowiska roślinne występujące na wale kemowym; mało poznane interesujące jednostki glebowe.

  • Park Krajobrazowy Puszczy Knyszyńskiej

    Parki krajobrazowe

    Jest to jeden z największych w Polsce parków krajobrazowych. Obejmuje swoimi granicami przeważającą część Puszczy Knyszyńskiej - jednego z najlepiej zachowanych kompleksów leśnych.Celem powołania parku była ochrona naturalnych zespołów leśnych, leśnych dolin rzecznych, licznych źródlisk oraz różnych form geomorfologicznych (moreny czołowe, zagłębienia wytopiskowe) charakterystycznych dla polodowcowego krajobrazu tego terenu. Puszcza Knyszyńska położona jest na Podlasiu i zajmuje część Wysoczyzny Białostockiej. Rzeźba terenu parku ukształtowała się w okresie zlodowacenia środkowopolskiego, w stadium mławskim. Przez jej teren przebiega wał wzniesień moreny czołowej, o znacznych, dochodzących do 80 m różnic poziomów. Puszcza leży w dorzeczu rzeki Narwi, a przez jej środek płynie rzeka Supraśl, z głównym dopływem Sokołdą oraz mniejszymi, m in. Słoją i Płoską. Lasy zajmują 80% powierzchni parku. Mają one charakter wybitnie borealny, zbliżony do południopwej tajgi. Dominują drzewostany sosnowe i sosnowo - świerkowe, miejscami ponad stuletnie. Zbiorowiska zachowały w dużym stopniu charakter naturalny. W północnej i południowej części Puszczy występują grądy, wzdłuż dolin rzek i strumieni rosną łęgi jesionowo-olszowe i olsy. Można tu spotkać również rzadkie zbiorowiska boru bagiennego oraz zespoły trzcinnikowo-świerkowego boru mieszanego i miodownikowo-grabowego lasu mieszanego. Wśród roślinności nieleśnej cenne są śródleśne zbiorowiska turzycowe o wysokim stopniu naturalności. We florze parku występuje wiele roślin chronionych, m.in.: brzoza niska, chamedafne północna, wawrzynek wilczełyko, pełnik europejski i pióropusznik strusi.Zwarte kompleksy leśne są doskonałym miejscem życia dla jeleni, łosi, saren, borsuków, bobrów i jenotów. Na szczególne podkreślenie zasługuje występowanie rysia, wilka i żubra. Żyje tutaj wiele gatunków ptaków drapieżnych i łownych, a na terenach bagiennych, łąkowych i w dolinach rzek można spotkać prawie wszystkie gatunki ptactwa wodnego i błotnego. Zyją tutaj takie gatunki jak: bocian czarny, orlik krzykliwy, dzięcioł trójpalczasty, myszołów, sokół, kania ruda i czarna, głuszec, cietrzew, jarząbek, batalion i inne. Na puszczańskich łąkach i polanach spotkać można wiele gatunków owadów, m in. motyla pazia królowej oraz chrząszcza rohatyńca.