Powiat radziejowski

Miasta w powiecie

Rejony chronione

  • Park Krajobrazowy Nadgoplański Park Tysiąclecia

    Parki krajobrazowe

    Park położony jest w południowej części woj. kujawsko- pomorskiego, nad jeziorem Gopło. Jest to jeden z nielicznych parków, gdzie naturalne właściwości środowiska przyrodniczego przeplatają się z walorami kulturowymi i historycznymi. Rejon Gopła wraz z Kruszwicą związany jest z początkami państwa polskiego i uznawany za teren szczególnej penetracji dawnych społeczeństw słowiańskich. Żyzne ziemie nadgoplańskie, obfitość źródeł, dogodna droga wodna z północy na południe oraz wysady solne, stwarzały korzystne warunki zasiedlania plemion słowiańskich i ich ekspansji we wszystkich kierunkach.W granicach Nadgoplańskiego Parku Tysiąclecia dużą powierzchnię zajmują wody - 2130 ha, w tym Jezioro Gopło 2050 ha. Jest to dziewiąte co do wielkości jezioro w Polsce, polodowcowe, o charakterze rynnowym. Jego maksymalna głębokość wynosi 16,6 m (Zatoka Łaszczewska), średnia 3,6 m, wyspy zajmują powierzchnię 25 ha, a spacer dookoła jeziora ma długość 87 km. Jest ono miejscem gniazdowania wielu gatunków ptaków.Obszar wokół Gopła został mocno wylesiony. Osobliwością są fragmenty łęgów wierzbowo-topolowych i olchowo-jesionowych, które są charakterystyczne dla dolin wielkich rzek. Zespoły roślinności wodnej pływającej i zanurzonej porastają wszystkie zatoczki jeziora, a jego brzegi oraz doły potorfowe - lity pas trzcin i oczeretów o szerokości od 10 do 50 m. Wokół jeziora zachował się naturalny układ łąk - od podmokłych, do świeżych i pastwisk.W występującej na obszarze Parku faunie, najliczniejsze i najciekawsze są ptaki. Odnotowano ich aż 192 gatunki, w tym w obrębie jezior 148 gatunków. Jezioro Gopło jest najliczniej zasiedlonym w Polsce stanowiskiem gęsi gęgawy, miejscem rozrodu bąka, błotniaka stawowego, czajki, rycyka oraz miejscem zimowania bociana czarnego, nura rdzawoszyjego, mewy srebrzystej, siewnicy, a od niedawna orła bielika. Nowymi, zaobserwowanymi w ostatnich latach gatunkami są: czapla purpurowa, dziwonia, sieweczka rzeczna, batalion, perkozek i pokrzywnica.W wodach jeziora żyją sandacze, szczupaki, leszcze, liny, karasie, ukleje, sumy, karpie i węgorze.

  • Gostynińsko-Gąbiński Obszar Chronionego Krajobrazu

    Obszary chronionego krajobrazu

    Gostynińsko-Gąbiński Obszar Chronionego Krajobrazu łączy się z innymi obszarami chronionymi regionu w ekologiczny system zapewniający przyrodniczą ciągłość terenów o cennym, mało zniekształconym środowisku. Obejmuje on obszary leśne i rolnicze, z kępami śródpólnych zadrzewień, pasami przydrożnych drzew i młodnikami lasów.

  • Obszar Chronionego Krajobrazu Jezioro Głuszyńskie

    Obszary chronionego krajobrazu

    Obszar Jezioro Głuszyńskie położony jest an Pojezierzu Wielkopolsko-Kujawskim. Rzeżba powierzchni charakteryzuje się dużym urozmaiceniem i jest wynikiem działalności lądolodu, wód lodowcowych i postglacjalnych procesów erozyjnych.Głównym elementem hydrograficznym jest Jez. Głuszyńskie. Jest to klasyczne jezioro rynnowe, charakteryzujące się wydłużonym kształtem, dużymi i zróżnicowanymi głębokościami oraz bardzo urozmaiconą linią brzegową. Uzupełnienie sieci wodnej stanowią jeziora Czarny Bród i Chalno, rzeka Zgłowiączka oraz system stawów, drobnych oczek wodnych i cieków.Zasadniczym składnikiem szaty roślinnej są lasy zajmujące powierzchnię 576 ha (Las Orle), mają one ogromne znaczenie ekologiczne dla prawie bezleśnych Kujaw. Uzupełnienie stanowią ważne, zwłaszcza z ekologicznego punktu widzenia, kompleksy łąkowo-bagienne.Okolice jeziora posiadają wyjątkowe walory krajobrazowe.

  • Rejna

    Rezerwaty przyrody

    bór mieszany z wiśnią karłowatą (Prunus fruticosa)

  • Balczewo

    Rezerwaty przyrody

    miejsca lęgowe i żerowiska ptaków błotnych i wodnych

  • Obszar Chronionego Krajobrazu Lasów Balczewskich

    Obszary chronionego krajobrazu

    Obszar Chronionego Krajobrazu Lasów Balczewskich nie jest jednolity geograficznie i przyrodniczo. Obejmuje kompleks leśny borów świeżych i suchych porastających wydmy i pola wydmowe okolic Rejny, Niemojewa i Radojewic, w obrębie którego znajdują się 2 rezerwaty przyrody: Rejna i Balczewo. Jest to jedyny kompleks leśny wśród żyznych czarnych ziem kujawskich. Stanowi on przedmiot penetracji świątecznej mieszkańców Inowrocławia. Obszar ten integralnie łączy się wąskim korytarzem wzdłuż Kanału Parchańskiego z systemem rozległych mokradeł i bagien tzw. Gąskich i Ostrowskich, spełniających ważną rolę w retencji wodnej tego fragmentu Kujaw. Pokryte są one siedliskami wilgotnymi i bagiennymi. Drzewostany tworzą: olcha, topola, sosna, świerk, wierzba.

  • Kawęczyńskie Brzęki

    Rezerwaty przyrody

    las dębowo-grabowy z jarząbem brekinią (Sorbus torminalis)

  • Park Krajobrazowy Doliny Dolnej Wisły

    Parki krajobrazowe

    Park powstał w wyniku połączenia dwóch istniejących wcześniej w dolinie Wisły parków krajobrazowych: Nadwiślańskiego i Chełmińskiego. Obecne granice obejmują strefę zboczową doliny Wisły o zróżnicowanej szerokości i wysokościach - na zachodnim brzegu Wisły obszar od Bydgoszczy, poprzez Świecie, do Nowego oraz na wschodnim - fragment doliny od Unisławia przez Chełmno do okolic Grudziądza. Park położony jest na terenie trzech makroregionów: Doliny Dolnej Wisły, Pradoliny Toruńsko - Eberswaldzkiej oraz Pojezierza Chełmińsko - Dobrzyńskiego. Charakteryzuje go niezwykłe zróżnicowanie geomorfologiczne, znajdujące odzwierciedlenie w ukształtowaniu terenu, różnorodności szaty roślinnej oraz fauny. W jego granicach można wyróżnić trzy wyraźne jednostki: dno doliny Wisły, strefę krawędziową doliny, oraz wysoczyznę morenową. Dodatkowym, charakterystycznym elementem geomorfologii parku jest obecność kotlinnych rozszerzeń doliny, tzw. basenów - Unisławskiego i Chełmińskiego. Dna tych basenów stanowią rozległe równiny, będące jednocześnie terasami zalewowymi i nadzalewowymi. Urozmaicają je liczne starorzecza, w których obecnie znajdują się jeziora. Strefa krawędziowa doliny Wisły kontrastuje z płaskim dnem gwałtownymi spadkami, obecnością licznych, długich i głębokich parowów i wąwozów, którymi spływają z wysoczyzny cieki wodne. Wszystko to powoduje że park odznacza się wysokimi walorami krajobrazowymi i przyrodniczymi.Zróżnicowanie terenu znajduje odbicie w ukształtowaniu szaty roślinnej. W wyniku ograniczonych możliwości użytkowania obszarów zboczowych, zespoły roślinne mają charakter zbliżony do naturalnego. Na dobrze nasłonecznionych zboczach występuje roślinność kserotermiczna, prawie naturalne grądy zboczowe, w dolinach i parowach podtopione łęgi i olsy. Najatrakcyjniejszymi zbiorowiskami parku są zespoły kserotermiczne i murawowe, a także zbiorowiska krzewów kserofilnych. U podnóży zboczy, w strefie wysięku wód, wykształciły się również zespoły roślinności torfowiskowej i turzycowiska. We wszystkich zespołach roślinnych występują rośliny rzadkie i chronione. Na nasłonecznionych zboczach występują rzadkie trawy i gatunki ciepłolubne jak: ostnica Jana, ostnica włosowata, miłek wiosenny, jastrzębiec żmijowiec. Najcenniejsze skupiska roślinności stepowej chronione są w rezerwatach ( m in. Ostrów Panieński, Góra św. Wawrzyńca, Łęgi na Ostrowiu Panieńskim, Zbocza Płutowskie ).Na zboczach doliny Wisły basenu Chełmińskiego występują zbiorowiska leśne o charakterze grądów zboczowych oraz łęgi wiązowo - jesionowe. Dna basenów porastają głównie wilgotne zbiorowiska roślinne, wikliniska, zakrzewienia i zadrzewienia śródpólne, oraz pozostałości pierwotnych łęgów jesionowo-wiązowych. (ostnica włosowata, śnieżyczka przebiśnieg i in.).Występowanie wielu naturalnych cieków wodnych oraz stawów i bagien stwarza bardzo dobre warunki życia dla ptaków wodno - błotnych takich jak: gągoł, nurogęś, rybitwa biała, rybitwa białoczelna,, derkacz, bocian biały, bocian czarny, rycyk i wiele innych. Z małych ssaków występuje tu wydra, należy również wspomnieć o dużym bogactwie owadów i gadów związanych z siedliskami stepowymi i kserotermicznymi.Tereny Parku są ważnym rejonem turystyki pieszej i wodnej. Prowadzą tędy liczne szlaki turystyczne, odbywają się spływy kajakowe. Obok walorów przyrodniczych turystów przyciąga bogactwo kulturowe tego terenu. Na szczególne zainteresowanie zasługuje miasto Chełmno, które jest jednym z najlepiej zachowanych w Polsce miast gotyckich, z nienaruszonym układem urbanistycznym, sześcioma kościołami gotyckimi oraz murami obronnymi (2,5km) z 23 basztami i bramą. Na terenie parku występują również dawne osady mennonitów, ciekawe budownictwo regionalne, liczne osady i grodziska związane z powstaniem państwa polskiego.

  • Obszar Chronionego Krajobrazu Lasów Miradzkich

    Obszary chronionego krajobrazu

    Obszar Chronionego Krajobrazu Lasów Miradzkich leży na terenie Pojezierza Gnieźnieńskiego. Relatywnie wysoki stopień lesistości tego fragmentu pojezierza tłumaczyć należy obecnością pól sandrowych i słabych glebwytworzonych z piasków. W obrębie obszaru znajduje się rezerwat Czpliniec Ostrowo, a także rozległe Jez. Ostrowskie. Obecność tych dwóch elementów sprawia, że omawiany obszar stanowi centrum rekreacji.

  • Czapliniec Ostrowo

    Rezerwaty przyrody

    Miejsce lęgowe czapli siwej (Ardea cinerea).

  • Obszar Chronionego Krajobrazu Jezioro Modzerowskie

    Obszary chronionego krajobrazu

    Obszar Chronionego Krajobrazu Jezioro Modzerowskie znajduje się w obrębie Wysoczyzny Kujawskiej. Rzeżba terenu wykazuje duże urozmaicenie. Wiąże się to głównie z występowaniem młodoglacjalnych form takich jak pagórki morenowe i rynny. Największa rynna Jeziora Modzerowskiego wcina się w otaczający teren na głębokość ponad 20m. Jezioro Modzerowskie tworzy wraz ze znajdującym się w sąsiedztwie Jeziorem Brdowskim obszar źródłowy rzeki Noteć.Głównym elementem trwałej szaty roślinnej są lasy zajmujące zaledwie 1/7 powierzchni obszaru.

  • Ciechocinek

    Rezerwaty przyrody

    zespół słonorośli z solirodem zielnym (Salicornia herbacea)

  • Wydmowy Obszar Chronionego Krajobrazu na południe od Torunia

    Obszary chronionego krajobrazu

    Obszar Chronionego Krajobrazu Obszar Wydmowy na południe od Torunia o powierzchni 15 697 ha w obrębie Kotliny Toruńskiej. W rejonie tym dolina Wisły tworzy znaczne rozszerzenie, z zachodniej jego części wody odprowadzane są do Noteci. Pomiędzy dorzeczem Wisły a dorzeczem Noteci rozpościera się wysoki, piaszczysty taras, przekształcony eolicznie w wielkie pole wydm. Ten obszar składający się z pozrastanych ramionami wydm parabolicznych, zwróconych wypukłościami na wschód, zajmują rozległe bory sosnowe noszące nazwę Puszczy Bydgoskiej.Na obszrze tym znajdują się 3 pomniki przyrody.

  • Obszar Chronionego Krajobrazu Wydm Kotliny Toruńsko-Bydgoskiej - cz.wschodnia

    Obszary chronionego krajobrazu

    Obszar Chronionego Krajobrazu Wydm Kotliny Toruńsko-Bydgoskiej - część wschodnia stanowi fragment głównej jednostki krajobrazowej i obejmuje część położoną w okolicach Gniewkowa i Suchatówki.Leży w strefie wypoczynku świątecznego mieszkańców Torunia. Jednostka położona jest w większości w granicach najwyższej (72 - 75 m npm) terasy Pradoliny Wisły, pokrytej jednym z największych w Polsce pól wydmowych. Wysokość względna wydm wynosi średnio 10 - 25 m i Źdochodzi do 30 - 45 m. Obszar jednostki pokrywają zwarte kompleksy borów świeżych i częściowo suchych z sosną jako gatunkiem panującym.

  • Wyrobisko Żwirowni w Myślątkowie

    Stanowiska dokumentacyjne

    Pozostałość po dawnym wyrobisku żwiru w Myślątkwie.