Gmina Pielgrzymka
Miejscowości w gminie
Rejony chronione
Obszar Chronionego Krajobrazu Ostrzyca Proboszczowicka
Obszary chronionego krajobrazu
Obszar Chronionego Krajobrazu Ostrzyca Proboszczowicka leży w południowo-zachodniej części województwa legnickiego. Wzniesienie to ma wysokość 499m n.p.m. i jest fragmentem bazaltowego stożka wulkanicznego wyraźnie zaznaczającego się w krajobrazie Pogórza Kaczawskiego. Całe wzniesienie jest zalesione z wyjątkiem partii szczytowej, gdzie występują bazaltowe gołoborza. Gołoborza schodzące ze szczytu na fragmenty południowego stoku są rezerwatem przyrody. Pokrywy blokowe w rezerwacie porasta ciekawa roślinność naskalna.
Ostrzyca Proboszczowicka
Rezerwaty przyrody
gołoborze bazaltowe z roślinnością naskalną i leśną
Wilcza Góra
Rezerwaty przyrody
fragment czopu wulkanicznego z charakterystycznymi słupami bazaltowymi
Park Krajobrazowy Doliny Bobru
Parki krajobrazowe
Park położony jest na terenie Sudetów Zachodnich i Pogórza Sudeckiego. Obejmuje ochroną najcenniejsze pod względem przyrodniczym i krajobrazowym obszary położone w dolinie Bobru, między Jelenią Górą a Lwówkiem Śląskim. Rzeźba terenu Parku jest bardzo zróżnicowana, co jest wynikiem wielokrotnego wypiętrzania i fałdowania górotworu oraz długich okresów jego niszczenia. Występują tutaj zarówno formy wierzchowinowe, jak i dolinne: grzbiety, szczyty, doliny i terasy. Charakterystyczne jest występowanie dużej ilości głębokich rozcięć dolinnych, którym towarzyszą częste doliny wciosowe, jary, strome stoki. Rzeka Bóbr ma na obszarze Parku bardzo urozmaicony przebieg i w kilku rejonach tworzy malownicze przełomy, podkreślające głębokie zróżnicowanie krajobrazowe Kotliny Jeleniogórskiej, Gór Kaczawskich, Pogórzy: Izerskiego i Kaczawskiego. Jest ona jednocześnie osią hydrograficzną tego terenu i ma charakter rzeki górskiej. W południowej części Parku spiętrzone wody rzeki tworzą malownicze Jezioro Pilchowickie. Osobliwością są liczne, interesujące obiekty przyrody nieożywionej, np. ciekawe skały i odsłonięcia geologiczne na terenach starych kamieniołomów.Pod względem wartości szaty roślinnej, teren Parku jest unikalny w skali całego przedpola Sudetów. Charakteryzuje się występowaniem bardzo zasobnych i silnie zróżnicowanych ekosystemów leśnych , nizinnych wyżynnych i górskich. Drzewostany są tutaj dobrze zachowane, często o charakterze naturalnym, co w sytuacji znacznego zagrożenia lasów sudeckich, jest szczególną wartością. Są to głównie bory mieszane (wyżynne i górskie), lasy mieszane (świeże, wilgotne, wyżynne i górskie), olsy oraz lasy łęgowe. Podstawowymi gatunkami w drzewostanach są: świerk pospolity, sosna zwyczajna, dąb szypułkowy i bezszypułkowy , buk zwyczajny, a domieszki stanowią jawory, klony, graby, lipy, modrzewie, brzozy, jodły. Na terenie Parku i jego strefy ochronnej stwierdzono występowanie wielu gatunków roślin chronionych, m in. lilii złotogłów, cisa pospolitego, jarząbu brekinii, bluszczu pospolitego, wawrzynka wilczełyko, wiciokrzewu pomorskiego, dziewięćsiłu bezłodygowego, storczyków.Świat zwierzęcy charakteryzuje się występowaniem przede wszystkim zwierząt o dużej tolerancji ekologicznej i jest silnie przeobrażony. W lasach żyją jelenie, sarny, dziki, lisy, tchórze, kuny, a wśród ptaków spotyka się bociany, łabędzie, myszołowy, kanie, jastrzębie, bażanty i kuropatwy, a także wiele gatunków ptaków śpiewających jak sroka, sójka, gil, skowronek, sikorka, kruk i inne. W rzece Bóbr, powyżej zapory w Pilchowicach spotyka się pstrągi i lipienie, co świadczy o postępującej poprawie czystości wód.Dolina Bobru na terenie Parku jest rejonem o bardzo bogatej przeszłości, gdzie zachowało się wiele świedectw artystycznego i kulturowego dziedzictwa, przede wszystkim zabytkowe układy urbanistyczne, obiekty budownictwa drewnianego, a także zabytkowe parki dworskie .
Obszar Chronionego Krajobrazu Grodziec
Obszary chronionego krajobrazu
Obszar Chronionego Krajobrazu Grodziec prezentuje sobą znaczne walory przyrodnicze. Wzgórze Grodziec położone w centrum obszaru jest ściętym stożkiem wulkanicznym. Określony jest jako zjawisko unikatowe, tworzy swoisty krajobraz rzeźby wulkanicznej.W części szczytowej znajdują się ruiny zamku.
Buczyna storczykowa na Białych Skałach
Rezerwaty przyrody
Żyzna buczyna sudecka i ciepłolubna buczyna storczykowa z cennymi gatunkami flory i fauny
Góra Miłek
Rezerwaty przyrody
charakterystyczny dla Sudetów fragment regla dolnego na podłożu wapiennym wraz z naturalnymi zespołami roślinnymi i bogatą fauną bezkręgowców
Park Krajobrazowy Chełmy
Parki krajobrazowe
Park położony jest na Pogórzu Kaczawskim, wchodzącym w skład makroregionu Sudetów Zachodnich. Obejmuje ochroną wschodnią część Pogórza Kaczawskiego, między Kaczawą a Nysą Małą, w której wyróżnia się dwie mniejsze jednostki krajobrazowe - Pogórze Złotoryjskie i Rów Świerzawy. Jest to obszar o krajobrazie typowo wyżynnym (powyżej 300m n.p.m.), urozmaiconym licznymi pagórami pochodzenia wulkanicznego oraz głębokimi dolinkami wciosowymi o charakterze górskich wąwozów. Duża zmienność form rzeźby terenu wynika z różnej odporności skał na procesy erozji. Najwyższe wzniesienia Parku znajdują się w jego centralnej części i są to: Mszana (477m n.p.m.), Czartowska Skała (468m n.p.m.) i Jastrzębna (468m n.p.m.). Niezwykle interesujący pod względem geologicznym oraz cenny krajobrazowo jest Wąwóz Myśliborski, o stromych skalnych ścianach i wychodniach diabazów, tworzących zastygłe lawy pukliste. Wąwóz ilustruje najstarszą fazę wulkanizmu na terenie Polski i jest unikatowy na skalę europejską. Na obszarze Parku występują ciekawe odsłonięcia erozyjne, głównie skał triasowych i kredowych, a także twarde bazaltowe stożki.Park położony jest w dorzeczu rzeki Kaczawy. Cieki Parku mają charakter górskich strumieni i charakteryzują się nieregularnymi korytami o dużych spadkach oraz kamienistym dnem.Tereny leśne Parku, to głównie bardzo bogate gatunkowo lasy mieszane. Występują tam wszystkie rodzime gatunki drzew oraz liczne stanowiska gatunków chronionych - cisa i brekinii. Najcenniejsze ponad stuletnie drzewostany jaworowo-jodłowo-świerkowe objęte są ochroną rezerwatową. Do bardzo interesujących zbiorowisk należy zbiorowisko lasu klonowo-lipowego, zajmujące w Parku specyficzne siedlisko stromych zboczy, pokrytych nawarstwieniami luźnych głazów - gołoborzami. Obok lipy drobnolistnej i szerokolistnej, klonu zwyczajnego i jawora, w drzewostanie występuje tu wiąz górski, a w runie gajowiec żółty, marzanka wonna, kokorycz pusta, zawilec żółty i inne cenne rośliny. Podobnym zbiorowiskiem, porastającym duże blokowiska piaskowca i bazaltowe gołoborza jest żyzna buczyna, z wieloma cennymi roślinami w runie, np. narecznica samcza, wietlica samcza, gajowiec żółty, szczyr trwały, zawilec gajowy. W Parku występują również zbiorowiska jaworzyny górskiej, łęgu jesionowo-wiązowego i grądu. W wąwozie Myśliborskim znajduje się unikatowy w skali kraju las jaworowy z jedynym w Sudetach stanowiskiem bardzo rzadkiej paproci - języcznika zwyczajnego. Do innych występujących tam ciekawych roślin należą: zanokcica skalna, kopytnik pospolity , lilia złotogłów.W Parku rośnie wiele starych, pomnikowych drzew, między innymi 400-letnia lipa drobnolistna o obwodzie ponad 7m w Muchowie oraz najgrubszy w Polsce tulipanowiec o obwodzie 4,6m w Sichowie.Wśród zwierząt występujących na tym terenie, na szczególną uwagę zasługuje bogata fauna leśna. Oprócz saren i jeleni żyją tu gronostaje, jenoty, popielice i muflony. Wśród gatunków rzadkich ptaków spotyka się bociana czarnego, krogulca i pliszkę górską, a w czystych wodach potoków pstrągi i chronioną strzeblę potokową. Występuje tutaj również 14 gatunków płazów (np. traszka grzebieniasta, górska, salamandra) oraz 6 gatunków gadów (m.in. gniewosz plamisty, żmija zygzakowata).Bogate złoża kruszców miedzi, żelaza, ołowiu, złota i srebra były podstawą działalności górniczej i hutniczej na Pogórzu Kaczawskim. Na szczególną uwagę zasługuje Leszczyna w dolinie Prusickiego Potoku, gdzie do dzisiaj zachowały się stare zrujnowane piece hutnicze, wyrobiska i hałdy porośnięte lasami. Na Pogórzu Kaczawskim istnieją liczne grodziska i fragmenty wałów obronnych, stanowiących fragmenty dawnych umocnień obronnych wzdłuż Sudetów.
Wąwóz Lipa
Rezerwaty przyrody
Naturalne lasy oraz zbiorowiska naskalne wraz z różnymi typami pomnikowych głazów narzutowych. (powiększony w 2002r.)
Wąwóz Siedmicki
Rezerwaty przyrody
Ochrona fiticenoz łąkowych z wieloma gatunkami roślin chronionych.
