Gmina Szczawno-Zdrój

Miejscowości w gminie

Rejony chronione

  • Przełomy pod Książem

    Rezerwaty przyrody

    Przełom Pełcznicy pod Książem o wysokich walorach krajobrazowych wraz różnorodnością fauny i flory.

  • Jeziorko Daisy

    Rezerwaty przyrody

    Skamieniałości fauny górnego dewonu odsłoniętych w nieczynnym kamieniołomie wapienia

  • Książański Park Krajobrazowy

    Parki krajobrazowe

    Książański Park Krajobrazowy jest jednym z najmniejszych z dotychczas utworzonych Parków. Obejmuje zwarte kompleksy leśne brzeżnej strefy Pogórza Wałbrzyskiego, między dolinami rzeki Strzegomki na zachodzie i Witoszowskiego Potoku na wschodzie, w strefie przełomów rzecznych Czyżynki, Szczawnika, Pełcznicy i Lubiechowskiej Wody.Obszar Parku charakteryzuje się mocno zróżnicowaną rzeźbą. Występujące tu spłaszczenia wierzchowinowe zostały rozcięte przez liczne rzeki i potoki o górskim charakterze, które wytworzyły niezwykle malownicze, wąskie i głębokie wąwozy i jary. Wysokości ich ścian dochodzą miejscami do 80 m. Ponad spłaszczenia wznoszą się kopulaste pagóry o wysokościach względnych 20-30 m.Szata roślinna Parku jest bogata i urozmaicona. Głównym jej elementem są lasy mieszane, w których dominuje buk, dąb grab i klon z domieszką świerka, sosny, lipy i brzozy. Wyższe partie porasta modrzew europejski, buk pospolity, świerk. Wyróżnić można trzy podstawowe zespoły roślinne: kwaśną buczynę górską, grąd i olszynę podgórską Z roślin objętych ochroną na obszarze Parku spotykamy m.in.: cisa pospolitego, wawrzynka wilczełyko, lilię złotogłów, bluszcz pospolity, kaliną koralową, dziewięćsiła bezłodygowego, różanecznika żółtego.Pomimo bezpośredniego sąsiedztwa z terenami silnie zurbanizowanymi, fauna Parku jest bogata. Dotyczy to głównie bezkręgowców - mięczaków, pajęczaków i owadów. Występują wśród nich endemity dla Sudetów - gatunki na granicy swoich zasięgów oraz gatunki bardzo rzadkie. Ssaki reprezentowane są m in. przez takie gatunki jak muflony, wiewiórki i 8 gatunków nietoperzy. Z ptaków żyją tu myszołowy, jastrzębie, sowy, dzięcioły, pliszki górskie, krogulce, kosy, drozdy, zięby. Z płazów i gazów występują: salamandra plamista, rzekotka drzewna, jaszczurka zwinka, gniewosz plamisty, padalec i zaskroniec.Głównym obiektem zabytkowym Parku jest Zamek Książ. Ten największy zamek na Dolnym Śląsku położony jest na cyplu skalnym i otoczony zakolem Pełcznicy. Założył go książę Bolko I ze świdnickiej linii Piastów w latach 1288-92. Zamek przechodził burzliwe koleje losu, zmieniał właścicieli, był rozbudowywany i przebudowywany w XVI i XVIII wieku. W ogromnej, bo liczącej 146000 m2 kubaturze pomieszczono m.in. muzeum zamkowe i liczne wystawy. Zamek otacza piękny Park w stylu angielskim, w którym założony został ogród dendrologiczny. Park odwiedzany jest licznie przez mieszkańców Wałbrzycha i kuracjuszy ze Szczawna Zdroju.Zamek w Książu odwiedza ok. 200 000 osób rocznie. W jego obrębie znajduje się hotel i zaplecze gastronomiczne. Atrakcję stanowi również stadnina ogierów.Wśród wielu innych, ciekawymi zabytkami są XIII-wieczny Zamek Cisy nad doliną Czyżówki oraz pochodzący z XIV wieku kościół w Strudze.

  • Góra Choina

    Rezerwaty przyrody

    las mieszany porastający wzgórze z ruinami zamku piastowskiego

  • Park Krajobrazowy Sudetów Wałbrzyskich

    Parki krajobrazowe

    Park położony jest w Sudetach Środkowych, w mezoregionie Gór Kamiennych i Gór Wałbrzyskich i powstał na terenie istniejącego wcześniej Obszaru Chronionego Krajobrazu Gór Kamiennych. W granicach parku można wyróżnić kilka pasm górskich: Góry Suche - graniczące z Republiką Czeską z najwyższym szczytem Waligóra (936 m n.p.m.), Pasmo Lesiste z kulminacjami szczytowymi Lesista Wielka (851 m n.p.m.) i Lesista Mała (836 m n.p.m.) oraz Pasmo Dzikowca o równoległym przebiegu do Pasma Lesistej i najwyższym szczycie Dzikowiec (836 m n.p.m.). Intensywne wietrzenie skał spowodowało powstanie głębokich dolin i kotlin śródgórskich ( Kotlina Sokołowska i Mieroszowa). Malowniczym elementem rzeźby terenu parku jest również dolina Przełomu Ścinawki. Ponad 22% powierzchni parku pokrywają lasy. Są to przeważnie monokultury świerkowe, niewielki procent zajmują lasy bukowe i lasy mieszane. W drzewostanie oprócz świerka występuje buk, dąb, brzoza, lipa, modrzew, jawor i inne gatunki regla dolnego. Podszycie i runo są bogate, szczególnie na obszarze lasu mieszanego. Występuje tu rośliny rzadkie i chronione jak: śnieżyca wiosenna, zimowit jesienny, kopytnik pospolity, marzanka wonna a także wiele innych ciekawych gatunków: szczawik zajęczy, narecznica samcza, starzec Fuksa, czosnek niedźwiedzi.Fauna parku nie odbiega gatunkowo od innych partii Sudetów. Z dużych ssaków występują tu jelenie, sarny, dziki, lisy, z drobnych wiewiórki, krety, ryjówki górskie. Bogata ilościowo jest ornitofauna, żyją tu myszołowy, zięby, dzięcioły, kowaliki, pluszcze, sikory. W nielicznych, ale czystych potokach górskich żyją pstrągi. Obszar parku ze względu na zróżnicowaną topografię i bogactwo gatunkowe lasów ma duże znaczenie jako teren wypoczynkowy dla Wałbrzycha i Szczawna Zdroju.

  • Buki Sudeckie

    Rezerwaty przyrody

    zbiorowiska leśne reprezentujące bogaty florystycznie las bukowy

  • Głazy Krasnoludków

    Rezerwaty przyrody

    interesujące formy wietrzenia piaskowca wieku kredowego

  • Obszar Chronionego Krajobrazu Chełmca

    Obszary chronionego krajobrazu

    Fragment dawnego obszaru chronionego krajobrazu Kopuły Chełmca, Trójgarbu i Krzyżowej Góry k/Strzegomia obejmujący obszary leśne tych wzniesień. Leżą one w obrębie Wzgórz Strzegomskich,które są granitową intruzją w obrebie zmetamorfizowanych łupków paleozoicznych.Specyficzne piętno nadają krajobrazowi kamieniołomy granitu i bazaltów okolicy Strzegomia.

  • Kruczy Kamień

    Rezerwaty przyrody

    wzniesienie przedstawiające formę intruzji porfiru w skały osadowe; las o charakterze górskim; liczne rośliny zielne ciepłolubne

  • Nad Groblą

    Rezerwaty przyrody

    Jedno z największych w Polsce skupień drzewiastych form brekinii na naturalnych stanowiskach z licznymi gatunkami roślin chronionych, położone na różnych typach skał wulkanicznych.