Powiat zawierciański

Rejony chronione

  • Góra Zborów

    Rezerwaty przyrody

    skały wapienne tworzące malowniczą grupę ostańców na Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej

  • Góra Chełm

    Rezerwaty przyrody

    Wzgórze wapienne porośnięte lasem bukowym (buczyna sudecka,buczyna storczykowa i kwaśna buczyna niżowa).

  • Ruskie Góry

    Rezerwaty przyrody

    Płaty żyznej buczyny sudeckiej i jaworzyny górskiej, z wieloma roślinami chronionymi.Chronione chrząszcze z rodziny biegaczowatych.

  • Park Krajobrazowy Orlich Gniazd

    Parki krajobrazowe

    Park należy do Zespołu Jurajskich Parków Krajobrazowych (ZJPK).Park ten jest największym spośród siedmiu wchodzących w skład ZJPK. Obejmuje najbardziej skalistą i najwyżej położoną część Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej. Krajobraz Parku jest unikatowy w skali kraju. W północnej części jurajskie skały wapienne wznoszą się na wysokość kilkudziesięciu metrów nad powierzchnią Wyżyny, w południowej części tworzą urwiste ściany, doliny i wąwozy, a pojedyncze skałki przybierają kształty pałek, maczug, igielnic czy organów. Charakterystyczną cechą krasowego krajobrazu Parku są liczne jaskinie (ok. 350) z naciekami oraz źródła krasowe zwane wywierzyskami.Najciekawsze zbiorowiska roślinne tego terenu to murawy naskalne, murawy piaskowe, zarośla kserotermiczne oraz buczyna sudecka i bory sosnowe na piaskach. Największą osobliwością florystyczną jest endemit - przytulia krakowska.Park ma również wysokie walory kulturowe, znajdują się tutaj m.in. liczne ruiny średniowiecznych zamków i strażnic zbudowanych na urwistych jurajskich skałach. Istnieje zamysł, by na tych terenach powołać park narodowy.Zespół Jurajskich Parków Krajobrazowych składa się z siedmiu parków położonych na terenie Wyżyny Krakowsko - Częstochowskiej zwanej także Jurą i obejmujących ochroną unikatowy, a jednocześnie największy w Polsce obszar zbudowany ze skał węglanowych oraz największy teren występowania zjawisk krasowych. Cechą charakterystyczną obszaru Jury są występujące tu liczne wychodnie górnojurajskich wapieni, w obrębie których tworzą się różnorodne, kształtowane procesami krasowymi formy skalne oraz jaskinie, których na obszarze ZJPK jest około 1000. Dominujące w krajobrazie Jury skałki wapienne dochodzą do 20 m wysokości i tworzą malownicze skupiska o niezwykłych kształtach. Jaskinie są w większości niewielkich rozmiarów i również tworzą skupiska o długości od kilkunastu do kilkudziesięciu metrów. Najwiekszą jaskinią jest jaskinia Wierna o długości 1100 m, a najgłębszą jaskinia Studnisko, licząca 68 m głębokości. Bogactwo rzeźby Wyżyny Krakowsko - Częstochowskiej ma bezpośredni wpływ na mozaikowatość i bogactwo siedlisk. Roślinność ZJPK jest mocno zróżnicowana, z wieloma gatunkami górskimi, kserotermicznymi oraz wapieniolubnymi. Fauna tego obszaru również jest bogata. Z licznych gatunków żyjących tu zwierząt warto wymienić przede wszystkim nietoperze ( 12 gatunków ), które znalazły dogodne warunki życia w licznych jaskiniach parków. Ważne i cenne są również walory kulturowe ZJPK, do których należy zaliczyć znaleziska jaskiniowe z okresu środkowego paleolitu, kiedy to zostały one zasiedlone przez człowieka, ruiny budowli obronnych pochodzących z okresu średniowiecza ( tzw. Orle Gniazda) oraz wiele innych zabytków architektury ( zamki, dwory, zespoły pałacowo- parkowe, budowle sakralne).

  • Obszar Chronionego Krajobrazu dla części JurajskichPK

    Obszary chronionego krajobrazu

    OChK położony w zachodniej części województwa małopolskiego i stanowi otulinę dla części Parku Krajobrazowego Orlich Gniazd, Tenczyńskiego i Dolinki Krakowskie. Obejmuje tereny o atrakcyjnym krajobrazie, porozcinanym krasowymi dolinkami. Obszar jest gęsto zaludniony i wykorzystany rolniczo. Na słabszych glebach rosną bory sosnowe. Mozaikę pól, łąk, pastwisk i lasów uzupełnia zabudowa wsi i miasteczek.

  • Smoleń

    Rezerwaty przyrody

    wzgórze wapienne z ruinami zamku z XIV w.; las bukowo-grabowo-modrzewiowy

  • Wzgórze Gołonoskie

    Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe

    Obszar obejmuje starą część cmentarza parafialnego i teren leżący w bezpośrednim sąsiedztwie kościoła i klasztoru w Dąbrowie Górniczej. Obiekt położony jest na gruntach parafi Rzymsko-Katolickiej Św. Antoniego w Gołonogu.

  • Bukowa Kępa

    Rezerwaty przyrody

    zbiorowiska lasów bukowych na podłożu wapiennym i lessowym

  • Ostrężnik

    Rezerwaty przyrody

    las sosnowo-bukowo-grabowy; w runie śnieżyczka przebiśnieg (Galanthus nivalis), ruiny zamczyska, ciekawe formy skalne

  • Cisy w Hucie Starej

    Rezerwaty przyrody

    naturalne stanowisko cisa (Taxus baccata)

  • Parkowe

    Rezerwaty przyrody

    dolina rz. Wiercicy porosła lasem bukowym i mieszanym; liczne skałki wapienne o osobliwych kształtach

  • Sokole Góry

    Rezerwaty przyrody

    las bukowy i mieszany; wychodnie skał wapiennych ukształtowane erozją

  • Kaliszak

    Rezerwaty przyrody

    bór jodłowo-sosnowy z domieszką świerka (Picea abies) dębu (Quercus sp.) i buka (Fagus silvatica)

  • Michałowiec

    Rezerwaty przyrody

    obuwik pospolity (Cypripedium calceolus) w runie lasu bukowego

  • Dolina Żabnika

    Rezerwaty przyrody

    biocenozy wodne i torfowiska niskie i przejsciowe, ze stanowiskami licznych gatunków roślin chronionych i rzadkich