Gmina Jastrzębie-Zdrój
Miejscowości w gminie
Rejony chronione
Skarpa Wiślicka
Rezerwaty przyrody
drzewostany bukowe oraz łęgi z pomnikowymi okazami buka i jesionu
Kopce
Rezerwaty przyrody
las mieszany z udziałem lipy (Tilia sp.); w runie cieszynianka wiosenna (Hacquetia epipactis) czosnek niedźwiedzi (Allium ursinum) żywiec gruczołowaty (Dentaria
Rotuz
Rezerwaty przyrody
Torfowisko przejściowe niskie i wysokie z roślinnością bagienną; młaki turzycowe, fragment boru bagiennego i olsu.
Wielikąt
Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe
Kompleks stawów Lubomskich wraz z obszarami przylegającymi, stwarzające unikatowe warunki dla bytowania i rozrodu ptactwa wodnego.
Obszar Chronionego Krajobrazu Goczałkowice K2
Obszary chronionego krajobrazu
Obszar cenny przyrodniczo i krajobrazowo położony między Goczałkowicami Zdrój a Czechowicami Dziedzicami, nad jeziorem Goczałkowickim będący korytarzem ekologicznym dla fauny i flory.
Park Krajobrazowy Cysterskie Kompozycje Krajobrazowe Rud Wielkich
Parki krajobrazowe
Obszar Parku należy do mezoregionu Płaskowyżu Rybnickiego i położony jest w obrębie Kotliny Raciborsko-Oświęcimskiej. Powołany został w celu ochrony walorów przyrodniczych tego terenu oraz w celu ochrony dziedzictwa kulturowego Cystersów na Górnym Śląsku. Zakon Cystersów odegrał dominującą rolę w kształtowaniu się cywilizacji i kultury górnośląskiej od połowy XIII wieku do początku XIX wieku Jego działalność przyczyniła się do rozwoju kopalnictwa i przeróbki rud, rozwoju szkolnictwa i działalności kulturalnej poprzez utworzenie pierwszego na tym terenie gimnazjum oraz studium teatralnego, plastycznego i muzycznego. Cystersi pozostawili po sobie cenne zabytki architektury, m.in. dwory w Łężoczku, Stodołach i Zwonowicach czy zespół klasztorno-pałacowy w Rudach Wielkich. Obszar Parku posiada również cenne walory przyrodnicze, godne wzmożonej ochrony w kontekście sąsiedztwa silnie zdegradowanych terenów aglomeracji katowickiej i rybnickiej. Stanowi on pomost ekologiczny pomiędzy dolinami Wisły i Odry, a rejonami podgórskimi Karpat i Sudetów. W lasach rudzich występuje wiele ciekawych roślin, w tym chronionych, m.in. wawrzynek wilczełyko, kłokoczka południowa, bluszcz pospolity, długosz królewski, skrzyp olbrzymi, widłak wroniec. W rezerwacie Łężczok chronione są cenne zespoły leśne: grąd subkontynentalny, łęg wiązowo-jesionowy i olszowy, oraz dąbrowa acidofilna. Dużą powierzchnię rezerwatu zajmują stawy będące miejscem gromadzenia się dużej ilości ptaków. Z tego względu rezerwat jest również zaliczany do ważniejszych polskich i europejskich ostoi ptactwa. Gnieżdżą się tu: kania czarna, bocian czarny, bąk, podgorzałka, kormoran czarny, zalatuje bielik i rybołów.Lasy są miejscem bytowania licznych ssaków (bóbr, wydra), płazów, owadów.Obszar Parku cechuje się również bogactwem przyrody nieożywionej, co ma związek z dużymi zasobami kopalin oraz wód podziemnych.
